Kennis

PIJLER 5 — DE PERSOONLIJKE OOGST

Geschreven door Academica | 15-jan-2026 14:24:15

In deze blogserie neemt Academica je mee in het boek van Margareth de Wit. Dit is deel 3 van een reeks van vijf, waarin telkens één van de vijf stroomversnellingen uit het boek centraal staat. Aan het einde van de leiderschapsreis komt de volle breedte van leiderschap in beeld. Waar de bron de innerlijke oorsprong vormde, waar wendbaarheid en menselijke verbinding de relatie met onzekerheid en met anderen hebben verdiept, en waar maatschappelijke verantwoordelijkheid het handelen in een groter geheel heeft geplaatst, richt deze vijfde pijler zich op de vraag wat leiderschap uiteindelijk teruggeeft aan de leider zelf. Die persoonlijke oogst kan slechts worden begrepen wanneer leiderschap wordt gezien als een voortdurende uitwisseling tussen vier niveaus van denken en handelen: ME, WE, WORK en WORLD.

 

 

Gebaseerd op de vijfde stroomversnelling uit het boek Jouw Keuze – Leiderschap als positieve kracht

 

Deze niveaus zijn niet losstaande domeinen, maar dynamische lagen die elkaar continu vormen, beïnvloeden en spiegelen. De manier waarop een leider zichzelf begrijpt, beïnvloedt hoe hij of zij relaties vormgeeft; die relaties bepalen op hun beurt de kwaliteit van het werk en de impact die ontstaat; en die impact weerkaatst uiteindelijk in het grotere geheel, de WORLD, waar morele keuzes betekenis krijgen.


In de persoonlijke oogst komen deze vier niveaus samen als een vorm van morele volwassenheid.

 

Nieuwsgierig naar deel 4? Ontdek pijler 4: Maatschappelijke verantwoordelijkheid.

 

 

Die persoonlijke oogst kan slechts worden begrepen wanneer leiderschap wordt gezien als een voortdurende uitwisseling tussen vier niveaus van denken en handelen: ME, WE, WORK en WORLD.

 

ME — het innerlijke niveau van zelfkennis en congruentie
De persoonlijke oogst begint bij het innerlijke niveau: de mate waarin een leider leeft en handelt in overeenstemming met zijn of haar waarden. Dit is het domein waar rust, helderheid en integriteit samenkomen.

 

Het gaat hier om vragen als:

  • Wie ben ik geworden onderweg? Waar ben ik trouw aan gebleven? Welke keuzes weerspiegelen mijn diepste overtuigingen?
  • Wanneer een leider zichzelf herkent in het eigen handelen, ontstaat een gevoel van coherentie dat de basis vormt voor leiderschapsgeluk. Deze vorm van vervulling is geen euforie, maar een innerlijke stevigheid: het besef dat leiderschap een uitdrukking is geworden van wie men wíl zijn.

WE — het relationele niveau van verbinding en wederkerigheid
Het tweede niveau van denken en handelen betreft de relaties die onderweg zijn ontstaan. Leiderschap krijgt betekenis in het contact met anderen, en de persoonlijke oogst wordt zichtbaar in de kwaliteit van die verbindingen: vertrouwen, respect, openheid, wederkerigheid.
Hier ervaart de leider dat menselijke relaties geen middel zijn, maar een bron van betekenis. Vervulling ontstaat wanneer anderen tot bloei komen, wanneer teams samen sterker worden, wanneer samenwerking gedragen wordt door integriteit en echtheid.
Dit niveau laat zien dat leiderschapsgeluk zelden een individuele ervaring is; het is bijna altijd relationeel.


WORK — het professionele niveau van betekenisvol handelen
Op het derde niveau wordt zichtbaar welke bijdragen leiderschap heeft geleverd aan het werk zelf. Niet alleen aan prestaties, maar aan cultuur, richting en morele helderheid.
De persoonlijke oogst in het werkdomein bestaat uit de wetenschap dat men heeft bijgedragen aan iets dat standhoudt: een eerlijkere manier van besluiten nemen, een cultuur die menselijkheid beschermt, een team dat complexiteit aankan, een visie die verder reikt dan efficiëntie alleen.
Dit niveau laat zien dat leiderschapsgeluk ontstaat waar professioneel handelen is doordrongen van waarden — waar de leider terugziet dat keuzes betekenis hebben gehad.

 

WORLD — het maatschappelijke niveau waar leiderschap resoneert
Het vierde niveau toont de impact op het grotere geheel. Leiderschap reikt altijd verder dan de directe werkvloer.
De persoonlijke oogst wordt hier zichtbaar in de vorm van morele resonantie:
het besef dat het handelen van vandaag bijdraagt aan de kwaliteit van morgen.
Dit gaat niet altijd om grootse maatschappelijke veranderingen. Vaak betreft het kleine maar cruciale keuzes: duurzame prioriteiten, inclusieve besluitvorming, het doorbreken van schadelijke patronen, het beschermen van menselijke waardigheid.

 

Het WORLD-niveau weerspiegelt de betekenis van leiderschap in het grotere verband van samenleving, ecologie en toekomstige generaties.


De persoonlijke oogst als integratie van vier niveaus
De werkelijke vervulling ontstaat wanneer deze vier niveaus niet langer gescheiden zijn, maar onderdeel vormen van één doorlopende beweging. Een leider die innerlijk helder is (ME), maar zich niet verbindt (WE), blijft geïsoleerd.
Een leider die sterk stuurt op werkprestaties (WORK), maar het grotere geheel uit het oog verliest (WORLD), ervaart wel succes maar geen zingeving. Een leider die wel maatschappelijke impact zoekt (WORLD), maar zichzelf verliest (ME), blijft leeg achter. De persoonlijke oogst ontstaat wanneer deze vier niveaus elkaar wederzijds versterken:

  • waar innerlijke waarden zichtbaar worden in relaties;
  • waar relaties de basis vormen voor professioneel handelen;
  • en waar dat handelen bijdraagt aan een betere wereld.

 

In die samenhang ontstaat leiderschapsgeluk als een diepere, duurzame vorm van welzijn: een stille vrede die voortkomt uit congruentie, verbondenheid, impact en betekenis.


Zoals de rivier uitmondt in de zee — wijder en wijzer dan waar zij begon — zo mondt de leiderschapsreis uit in een gevoel van vervulling dat niet uit prestaties wordt geboren, maar uit resonantie tussen wie iemand is, wat iemand doet en welke wereld daarvan het gevolg is.


Hier wordt zichtbaar wat leiderschap op zijn hoogste niveau kan zijn:  een bron van groei, een relatie van wederkerigheid, een manier van werken die betekenis geeft, en een bijdrage aan een wereld die beter wordt door de keuzes die wij maken.

Meer over de auteur:

 

Drs. Margareth de Wit MBA is een internationaal ervaren adviseur, spreker en schrijver met een passie voor persoonlijk leiderschap en duurzame verandering. Als Master Trainer in Leiderschap, Cultuurverandering en Teamontwikkeling weet ze mensen te raken en bewust te maken van hun rol in organisaties.

 

Ze is gecertificeerd Zenger Folkman Master Trainer en werkt samen met Academica als strategische partner in Nederland. Na Making Shift Happen, waarin ze liet zien hoe echte verandering begint bij jezelf, nodigt Margareth in haar nieuwe boek Jouw keuze. Leiderschap als positieve kracht uit tot een dieper bewustzijn van moreel leiderschap.

Aan de hand van de metafoor van de rivier neemt ze de lezer mee langs vijf stroomversnellingen van leiderschap – van waarden en integriteit tot maatschappelijke verantwoordelijkheid. 

 

Benieuwd naar het hele boek? 

 

 

Nieuwsgierig naar onze opleidingen op het gebied van leiderschap?