Meertaligheid
Meertaligheid gaat over leerlingen die naast het Nederlands ook andere talen gebruiken, begrijpen of leren. Dat is dus geen probleem of achterstand, maar een bron van kennis, identiteit en leerpotentieel. Leerlingen bouwen in hun thuistaal al woordenschat, kennis en denkvaardigheden op. Door die talen zichtbaar te maken en functioneel te benutten, kunnen scholen het leren van én in het Nederlands versterken. Dat vraagt om kennis bij leraren, een open meertalig beleid en een schoolcultuur waarin talige diversiteit wordt gezien als kans.
Hier linken we naar subthema's
Wat is Meertaligheid?
-
1
Meer dan Nederlands leren
Meertalige leerlingen zijn niet alleen leerlingen die Nederlands moeten leren. Zij brengen al taal, kennis en ervaringen mee in hun thuistaal of thuistalen. Die basis kan helpen om nieuwe kennis en de instructietaal beter te verwerven. Meertaligheid is daarmee een startpunt voor leren, niet alleen een ondersteuningsvraag.
-
2
Thuistaal als onderdeel van identiteit
Taal is verbonden met wie leerlingen zijn. Wanneer de thuistaal wordt genegeerd of afgewezen, raakt dat ook aan veiligheid, erkenning en welbevinden. Daarom is het belangrijk dat thuistalen op school zichtbaar mogen zijn. Een leerling leert beter wanneer hij of zij zich gezien voelt.
-
3
Functioneel meertalig leren
Functioneel meertalig leren betekent dat leerlingen hun thuistaal doelgericht mogen gebruiken in dienst van het leerproces. Bijvoorbeeld om voorkennis op te halen, begrippen te verkennen, samen te denken of nieuwe inhoud beter te begrijpen. De leraar hoeft de thuistalen niet zelf te beheersen. Wel moet hij of zij weten hoe je die talen didactisch benut.
-
4
Een open meertalig beleid
Meertaligheid vraagt meer dan losse acties in de klas. Scholen hebben een gedeelde visie, duidelijke afspraken en een plan van aanpak nodig. In de leergang Thuis in Meertaligheid werken deelnemers daarom aan een open meertalig beleid voor de eigen school. Zo wordt omgaan met thuistalen onderdeel van taalbeleid en schoolontwikkeling.
-
5
Het belang van de leraar
Leraren hebben kennis, handvatten en vertrouwen nodig om meertaligheid goed te benutten. Zij moeten begrijpen wat het vraagt van leerlingen om onderwijs te volgen in een taal die zij nog niet volledig beheersen. Vanuit die kennis kunnen zij keuzes maken die zowel Nederlands leren als inhoudelijk leren ondersteunen.
-
6
Van label naar potentie
De term “NT2-leerling” doet vaak tekort aan wie leerlingen zijn. Voor sommige leerlingen is Nederlands niet de tweede, maar de derde, vierde of vijfde taal. Belangrijker is dat zij al kennis, woordenschat en taalvaardigheid hebben opgebouwd. Door dat repertoire te benutten, voorkom je dat meertaligheid vooral als tekort wordt gezien.
Waarom is Meertaligheid relevant?
-
1
Meertaligheid is dagelijkse realiteit
Steeds meer scholen hebben leerlingen die thuis een andere taal spreken dan Nederlands. Naar schatting heeft bijna eenderde van de leerlingen in het basisonderwijs en 25% in het voortgezet onderwijs een meertalige achtergrond. Meertaligheid is dus geen uitzondering meer, maar onderdeel van de onderwijspraktijk.
-
2
Kansengelijkheid vraagt benutten van thuistalen
Wanneer scholen thuistalen negeren, blijft veel kennis van leerlingen onbenut. Juist leerlingen die Nederlands nog leren, hebben baat bij verbinding met wat zij al weten en kunnen. Thuistalen kunnen helpen bij het leren van nieuwe kennis én bij het leren van Nederlands. Zo wordt meertaligheid verbonden aan gelijke kansen.
-
3
Nederlands leren blijft centraal
Meertalig beleid betekent niet dat Nederlands minder belangrijk wordt. Het doel blijft dat leerlingen sterk onderwijs in het Nederlands krijgen. Thuistalen kunnen daarbij als hulpmiddel worden ingezet, zodat leerlingen nieuwe inhoud en taal beter begrijpen. Zo versterken Nederlands en thuistaal elkaar in plaats van dat ze tegenover elkaar staan.
-
4
Leraren vragen om kennis en handvatten
Veel leraren willen meertalige leerlingen beter ondersteunen, maar missen kennis, beleid en praktische aanpakken. Zonder gedeelde basis ontstaan snel ad-hoc interventies. Professionalisering helpt leraren om talige diversiteit doelgericht, evidence-informed en met vertrouwen te benutten.
-
5
Beleid voorkomt willekeur
Als meertaligheid afhankelijk blijft van individuele leraren, krijgen leerlingen niet overal dezelfde kansen. Een schoolbreed talenbeleid zorgt voor gedeelde taal, afspraken en ondersteuning. De Onderwijsraad adviseert volgens Academica om beleid te maken, te investeren in professionalisering en wettelijke ruimte beter bekend te maken.
-
6
Meertaligheid hoort bij inclusiever onderwijs
Een school die thuistalen erkent, erkent ook de achtergrond, identiteit en kennis van leerlingen. Dat draagt bij aan veiligheid, betrokkenheid en deelname. Meertaligheid benutten is daarom niet alleen taalbeleid, maar ook een stap richting inclusiever onderwijs.
Opleidingen bij dit thema
Thuis in Meertaligheid
Leer omgaan met meertaligheid en stel een concreet plan van aanpak op voor jouw school.
Ad Didactisch Educatief Professional
Dé associate degree (Ad) voor (onderwijs)professionals die hun didactische vaardigheden willen verbeteren en hun positie als leraarondersteuner willen versterken.
Masterclass Meertalig beleid
De Staat van het Onderwijs constateerde al in 2024: ‘Consistent bewijs dat vrijwel alle scholen te maken hebben met meertaligheid van leerlingen.’ Hoe ontwikkel je als schoolleider een visie op meertaligheid die evidence-informed is en gedragen door je team? En hoe wordt het benutten van talige diversiteit vervolgens een vanzelfsprekend onderdeel in het dagelijks handelen van leerkrachten? En hoe organiseer je de inzet van een onderwijsassistent om het team hierin te versterken? Kom naar de Masterclass ‘Meertalig beleid’ voor sturende schoolleiders op 22 mei 2026 van 10.00 – 11.00 uur.
Schrijf je in voor de masterclass
Poster Meertaligheid in de school
De poster ‘10 redenen om een meertalig beleid te maken met je schoolteam’ is ontworpen als inspiratiebron én activerend hulpmiddel voor scholen die de meerwaarde van meertaligheid willen benutten. Door deze poster te downloaden en zichtbaar op te hangen in de school of te delen binnen het team, geef je een signaal af: meertaligheid is geen uitdaging, maar een kans. De poster zet aan tot gesprek, vergroot het bewustzijn over de positieve effecten van meertalig onderwijs, en helpt collega’s te mobiliseren om gezamenlijk de eerste (of volgende) stap te zetten naar een duurzaam en gedragen meertalig beleid. Zo maak je samen ruimte voor de taaldiversiteit van je leerlingen én versterk je de professionele cultuur in je team.
Download de posterAlle opleidingen geheel evidence-informed
NVAO-erkende opleider
Beoordeeld met 8,3
